Intro studietraject Werkvormen

Welkom bij dit V&O studietraject over werkvormen.

Definitie

Onder een didactische werkvorm verstaan we een bepaalde methodische aanpak die aan leerlingen structuur en support biedt om een voorafgesteld leerdoel te bereiken.

Opzet

Hoe zit het traject in elkaar? We starten met een praktijksituatie. Vervolgens vindt een oriëntatie plaats op twee kernvragen. Dan worden aspecten van het ‘actief leren’ verkend.

Werkvormen kun je op verschillende manieren indelen. Achtereenvolgens komen de traditionele indeling, de actuele indeling en de elementaire indeling op tafel. De laatste heeft specifiek betrekking op het godsdienstonderwijs. Het studietraject wordt afgesloten met een onderzoeksopdracht en eindigt met een tiental voorbeelden van werkvormen voor het godsdienstonderwijs in de basisschool.

Focus

In dit studietraject speelt het principe van actief leren een belangrijke rol. Het veronderstelt dat het leren meer kans op slagen heeft, wanneer de leerlingen zelf op hun eigen leerproces betrokken zijn. Achter deze veronderstelling zit het inzicht dat de kwaliteit van het leren samenhangt met de kwaliteit van de werkvormen. Het een en ander heeft ook betrekking op het domein van het godsdienstonderwijs.

Voorbeelden

Uit een kleinschalige enquête onder 44 afsturende Pabo-studenten bleek dat bijna 25% tijdens de stage in de basisschool een leerkracht had meegemaakt, die op een inspirerende wijze godsdienstonderwijs gaf. Bij navraag werd duidelijk dat het om leerkrachten ging die niet alleen goed konden vertellen, maar ook verschillende motiverende werkvormen hanteerden. Het is natuurlijk mooi wanneer je in de onderwijspraktijk voorbeelden ziet van ‘hoe het ook zou kunnen’. Maar het percentage uit de enquête geeft wel te denken. Het vraagt om een vervolgonderzoek. Daarvan wachten we de resultaten niet af. In dit studietraject biedt V&O een praktijktheoretische bijdrage over werkvormen. Voor een bescheiden selectie van voorbeelden kun je in de slotparagraaf van het studietraject terecht.

Naar de hyperindex >>>

Dialoog

Docent: ‘Goed dat je nog even langs komt. Wat voor les ga je morgen geven?’ Student: ‘Ik vertel gewoon een verhaal.’ Docent: ‘Wat doen de leerlingen?’ Student: ‘Gewoon luisteren.’ Docent: ‘Heb je ook een verwerking?’ Student: ‘Ik kan heel goed vertellen!’ Docent: ‘Dat geloof ik direct, maar…’ Student: ‘Op mijn stageschool vinden ze vertellen heel belangrijk!’ Docent: ‘Ik ook, maar….’ Student: ‘Ok, ok, ik wil best een verwerking of een interessante werkvorm bedenken.’ Docent: ‘Prima. Weet je, ik denk dat de leerlingen speelruimte moeten krijgen om de essentie van jouw verhaal te ontdekken en toe te eigenen.’ Student: ‘ Ja, eigenlijk hebt u wel gelijk. Eh…, zal ik iets doen met het Digibord? Dat gebruik ik ook bij mijn lessen aardrijkskunde.’ Docent: ‘Dat zou kunnen, maar wat voor doelstelling heb je bij de vertelling? Ik bedoel: welke nieuwe ontdekking zouden de leerlingen moeten doen?’ Student: ‘Tja, dat is een goeie vraag! Daar moet ik nog even over nadenken. Maar ik vind het wel een uitdaging.’ Docent: ‘Het maakt mij niet uit welke werkvormen en media je kiest. Het gaat er om dat je de leerlingen te denken geeft. En dat zij elkaar en hun leerkracht spontaan vragen gaan stellen. Student: ´Dus u wilt geen gewone les...´ Docent: ‘Weet je, het gaat er mij om dat de leerlingen tot hun recht komen en van jouw godsdienstles genieten!´